Հայերեն

ՄԱՏԵՆԱԴԱՐԱՆՈՒՄ ՏԵՂԻ Է ՈՒՆԵՑԵԼ ԼՈՒՍԱՆԿԱՐԻՉ-ՎԱՎԵՐԱԳՐՈՂ ՀՐԱՅՐ ԲԱԶԵ ԽԱՉԵՐՅԱՆԻ ԵՎ ԼԻԼԻԹ ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ «ԱՂԹԱՄԱՐ» ՊԱՏԿԵՐԱԳՐՔԻ ՇՆՈՐՀԱՆԴԵՍԸ

«Աղթամար» պատկերագիրքը ամփոփում է Հրայր Բազե Խաչերյանի և ստեղծագործական խմբի՝ շուրջ երեք տասնամյակի ընթացքում Աղթամարի Սուրբ Խաչ եկեղեցական համալիր կատարած 34 հետազոտական արշավների արդյունքները։ Պատկերագիրքն աչքի է ընկնում եկեղեցու բարձրաքանդակների և մանրանկարների թեմատիկ համադրումներով, քանդակների գծապատկերներով, որոնց հեղինակը գրաֆիկ դիզայներ, լուսանկարիչ, գրքի համահեղինակ Լիլիթ Խաչատրյանն է։ Գրքի առաջին օրինակը հեղինակները նվիրեցին Մատենադարանին:

2025-Ը՝ ՄԽԻԹԱՐ ԳՈՇԻ ԺԱՌԱՆԳՈՒԹՅԱՆ ՄԻՋԱԶԳԱՅՆԱՑՄԱՆ ՏԱՐԻ

Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարանը, համագործակցությամբ ՀՀ գլխավոր դատախազության և գործակցությամբ «Կայծ» հիմնադրամի, նախաձեռնում է Մխիթար Գոշին և նրա «Գիրք Դատաստանի» աշխատությանը նվիրված միջազգային գիտաժողով, որը տեղի կունենա 2025 թ․ հոկտեմբերին։ Գիտաժողովի շրջանակում կքննարկվեն միջնադարյան իրավագիտության պատմության հարցեր՝ կապակցված արդի իրավագիտության հիմնախնդիրներին։ Գիտաժողովը կդառնա Գոշի ժառանգության միջազգայնացմանն ուղղված մի շարք նախաձեռնություններից մեկը՝ ի թիվս «Դատաստանագրքի» անգլերեն

Կարդալ ավելին …

ՀԱՅԱՍՏԱՆՈՒՄ ՂԱԶԱԽՍՏԱՆԻ ՄՇԱԿՈՒՅԹԻ ՕՐԵՐԻ ՇՐՋԱՆԱԿՈՒՄ ՂԱԶԱԽՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՄՇԱԿՈՒՅԹԻ ԵՎ ՏԵՂԵԿԱՏՎՈՒԹՅԱՆ ՆԱԽԱՐԱՐԻ ԳԼԽԱՎՈՐԱԾ ՊԱՏՎԻՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆՆ ԱՅՑԵԼԵԼ Է ՄԱՏԵՆԱԴԱՐԱՆ

Տնօրեն Արա Խզմալյանի ուղեկցությամբ հյուրերը շրջայց են կատարել Մատենադարանի թանգարանում, եղել են Վերականգնման բաժնում, ծանոթացել հին ձեռագրերի վերականգնման և պահպանման գործընթացին: Նախարար Աիդա Բալաևան բարձր է գնահատել Մատենադարանի գիտացուցադրական գործունեությունը և գրավոր հուշարձանների պահպանման համակարգը, հորդորել համակողմանիորեն համագործակցել Ղազախստանի համապատասխան կառույցների հետ: Մատենադարանի տնօրենի հրավերով աշնանը կայանալիք «Հիշողության կերպարանքները» սեմինարին կմասնակցեն նաև վերականգանողներ Ղազախստանից:

ՁԵՌԱԳԻՐ ԲԺՇԿԱՐԱՆՆԵՐ

Մատենադարանում պահվող ձեռագրերի ինքնատիպ օրինակներ են բժշկարանները, որոնք բժշկական խորհուրդներ, տեղեկություններ պարունակող գրքեր են։ Միջնադարյան հայ բժշկագիտության տարբեր ժամանակափուլերի բժշկական ձեռագիր մատյանները հիմնականում ամբողջացել են հայտնի բժշկապետերի՝ Մխիթար Հերացու, Գրիգորիսի, Ահարոն Եդեսիացու տոհմի, Ամիրդովլաթ Ամասիացու, Ասար և Բունիաթ Սեբաստացիների, Աստվածատուր սարկավագ գրիչի աշխատություններում։ Հայկական դասական բժշկության հիմնադիր, 12-րդ դարի մեծանուն գիտնական, «Ջերմանց Մխիթարություն» աշխատության հեղինակ՝բժշկապետ

Կարդալ ավելին …

ՄԽԻԹԱՐ ԳՈՇԻ «ԳԻՐՔ ԴԱՏԱՍՏԱՆԻ» ԱՇԽԱՏՈՒԹՅՈՒՆԸ ԳՐԱՆՑՎԵԼ Է ԱՇԽԱՐՀԻ ՀԻՇՈՂՈՒԹՅԱՆ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ՌԵԳԻՍՏՐՈՒՄ

Մատենադարանի մշակած հայտով Մխիթար Գոշի «Գիրք Դատաստանի» աշխատությունը գրանցվել է Աշխարհի հիշողության միջազգային ռեգիստրում:

ՇՈՒՐԻՇԿԱՆԻ ԱՎԵՏԱՐԱՆԸ ՎԵՐԱԴԱՐՁԱՎ ՊԱՀՈՑ

Հիշեցնենք, որ Մատենադարանի «Թաքուցյալ մատյաններ» նոր ցուցադրությունների շարքը մեկնարկեց ս.թ. մարտի 10-ին Շուրիշկանի խնդրակատար Ավետարանի ցուցադրմամբ: Մեկ ամսվա ընթացքում Մատենադարան են այցելել հազարավոր մարդիկ Հայաստանի տարբեր քաղաքներից, բնակավայրերից, Սփյուռքից: Ապրիլի 10-ին Շուրիշկանի ավետարանի զորության վերջին հաղորդակիցները դարձան Մատենադարանի հովանավոր Արարատբանկի աշխատակիցները՝ գործադիր տնօրեն Մհեր Անանյանի գլխավորությամբ:

ՀՀ ԿԱՌԱՎԱՐՈՒԹՅԱՆ ՈՐՈՇՄԱՄԲ ՄԱՏԵՆԱԴԱՐԱՆԻ ՏՆՕՐԵՆ ԱՐԱ ԽԶՄԱԼՅԱՆԸ ՆՇԱՆԱԿՎԵԼ Է ՀԱՆՐԱՅԻՆ ԽՈՐՀՐԴԻ ՆԱԽԱԳԱՀ

Հանրային խորհուրդը, համաձայն ՀՀ սահմանադրության 161-րդ հոդվածի, կառավարության խորհրդակցական մարմին է և գործում է հանրային խորհրդի մասին ՀՀ օրենքով սահմանված դրույթներով ու սկզբունքներով: Խորհուրդը կազմված է 45 անդամից, որոնք ներկայացնում են հանրային կյանքի տարբեր բնագավառներն ու հետաքրքրությունները, ունեն շոշափելի ու նշանակալի ներդրում իրենց բնագավառներում: Խորհրդում գործում է 15 ոլորտային մշտական հանձնաժողով:Խորհրդի գերակա նպատակն է ապահովել

Կարդալ ավելին …

ՁԵՌԱԳՐԱԿԱՆ ՄԻԱՎՈՐՆԵՐԻ ՇԱՐՔՈՒՄ ԻՐԵՆՑ ԻՆՔՆԱՏԻՊ ՏԵՂՆ ՈՒՆԵՆ ՀԻՇԱՏԱԿԱՐԱՆՆԵՐԸ

Դրանք սկզբնաղբյուրներ են հայոց գրչաշխարհի, նրա անխոնջ մշակների, ձեռագրերի կերտման օջախների ու աշխատանքի մասին։ Գրավոր այս հուշարձանները ոչ միայն մատյանների ստեղծմանը, գնմանը կամ նորոգմանն առնչվող մանրամասների հիմնական տեղեկատուն են, այլ նաև շատ հաճախ ժամանակի հասարակական, քաղաքական անցուդարձի, կենցաղի, ժողովրդական նիստ ու կացի մասին վկայող եզակի աղբյուրներ։ Հիշատակարանը ձեռագրի ծննդյան վկայականն է, նրա ստեղծմանն առնչվող հանգամանքների

Կարդալ ավելին …

ՄԱՏԵՆԱԴԱՐԱՆԻ ՀՐԱՏԱՐԱԿՈՒԹՅԱՄԲ ԼՈՒՅՍ Է ՏԵՍԵԼ ԱՐԵՎԵԼԱԳԻՏՈՒԹՅԱՆ ԲԱԺՆԻ ԳԻՏԱՇԽԱՏՈՂ ԱՆԻ ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ «ՄԱՏԵՆԱԴԱՐԱՆԻ ԱՅԼԱԼԵԶՈՒ ՁԵՌԱԳԻՐ ԲԱՌԱՐԱՆՆԵՐԸ» ՈՒՍՈՒՄՆԱՍԻՐՈՒԹՅՈՒՆԸ

Մատենադարանի հրատարակությամբ լույս է տեսել Արևելագիտության բաժնի գիտաշխատող՝ Անի Ավետիսյանի «Մատենադարանի այլալեզու ձեռագիր բառարանները» (պարսկերեն-օսմաներեն, արաբերեն-օսմաներեն, չաղաթայերեն-օսմաներեն, արաբերեն-պարսկերեն-օսմաներեն, հայատառ թուրքերեն-պարսկերեն, հայատառ թուրքերեն-արաբերեն) ուսումնասիրությունը և նկարագրությունը։ Գրքում ուսումնասիրվել, նկարագրվել և բնագրահամեմատական քննության են առնվել Մատենադարանի Արաբատառ ձեռագրերի հավաքածուի շուրջ 30 չափածո, արձակ, այբբենական, թեմատիկ և խառը (անկանոն) դասակարգմամբ բառարանների, չափածո բառարանների մեկնողական աշխատությունների ձեռագիր օրինակները, ինչպես

Կարդալ ավելին …

ՄԱՏԵՆԱԴԱՐԱՆԻ ՀՐԱՏԱՐԱԿՈՒԹՅԱՄԲ ԼՈՒՅՍ Է ՏԵՍԵԼ ՀԵԹՈՒՄ ՊԱՏՄԻՉ ԿՈՌԻԿՈՍՑՈՒ «ԾԱՂԻԿ ՊԱՏՄՈՒԹԵԱՆՑ ԱՐԵՎԵԼԻՑ ԱՇԽԱՐՀԻ» ԵՐԿԸ

Միջնադարյան եվրոպական գրականության մեջ լայն տարածում գտած այս աշխատությունը, որը գրվել է 1307 թ. ֆրանսերենով, անմիջապես թարգմանավել լատիներեն, իսկ հետագայում այլալեզու բազմաթիվ հրատարակություններ ունեցել, առաջին անգամ լույս է տեսնում բնագրից կատարված ամբողջական հայերեն թարգմանությամբ։ Թարգմանիչներն են Լիանա Դալլաքյանը և Սամվել Գրիգորյանը, ներածությունը և ծանոթագրությունները՝ Սամվել Գրիգորյանի, գրքի խմբագիրն է՝ Կարեն Մաթևոսյանը։ Գրքի խմբագրի նախաբանի, Սամվել

Կարդալ ավելին …